دیون دولتی، درآمد خودروساز نیست
با توجه به این که نرخ جدید دیون دولتی در زمینه خرید در سال 1404 هنوز اعلام نشده، شرکت مدیران خودرو و سایر خودروسازان مونتاژی، فعلا امکان تحویل خودرو به مشتریان را ندارند تا وقتی که نرخ جدید از سوی دولت اعلام شود.
نکته مهم دیگر این است که خودروسازان مونتاژی، اطلاعی از روند تغییرات نرخ دیون دولتی ندارند و حتی با وجود آنکه در سالهای اخیر همواره این نرخ افزایشی بوده اما صفر تا صد این کار در اختیار دولت است و ممکن است برخی یا حتی همه نرخهای دیون کاهش یابد یا این که به روال این سالها افزایش پیدا کند. بنابراین باید تا زمان اعلام رسمی نرخ جدید صبر کرد.
این اتفاق باعث شده که حتی اگر خودروسازان مونتاژی به دنبال ثبت نام یا پیش فروش خودرو در روزهای آغازین سال باشند، نتوانند شرایط فروش را بر اساس قیمت قطعی تعیین کنند و به دلیل نامشخص بودن نرخ مصوب دیون دولتی، طبیعتا قیمتهای اعلامی به صورت غیرقطعی خواهد بود.
این همان موضوعی است که برخی از مشتریان را در این روزها نگران کرده و برخی تصور کردهاند که قیمت خودرو با افزایش همراه خواهد شد، افزایشی که در ظاهر از سوی خودروساز اعمال میشود اما در واقعیت چنین نیست.

تعلیق تحویل تا اطلاع ثانوی
در حال حاضر خودروهای شرکت مدیران خودرو که فاکتور آنها تا قبل از 1404 صادر شده با اتکا به نرخ اعلامی سال 1403 برای دیون دولتی، امکان تحویل به خریداران را دارند و حتی خودروهایی که بایستی در سال 1403 تحویل داده میشدند و این اتفاق برای آنها نیفتاده نیز مشمول نرخ سال گذشته هستند اما پس از این تاریخ در واقع قیمت خودرو برای خریداران به صورت غیرقطعی محاسبه میشود.
این اتفاق به این دلیل است که باید نرخ دیون دولتی در سال 1404 ابلاغ شود تا قیمت نهایی برای مصرف کننده معلوم شود.
نکته مهم این است که هنوز افزایش قیمت رسمی در مورد محصولات مدیران خودرو صورت نگرفته و اگر شرکت تصمیم به این کار داشته باشد طبیعتا به صورت رسمی و با محاسبه قیمت تمام شده خودرو این افزایش را اعمال خواهد کرد که معمولا به عنوان «بهای کارخانه» از آن یاد میشود.
عدد بهای کارخانه به اضافه دیون دولتی با نرخ جدید، در واقع نشاندهنده قیمت نهایی خودرو برای مصرفکننده خواهد بود که از طریق ثبت نام اقدام به خرید کرده است و قیمت بازار آزاد هم عموما بیش از این رقم است.
محاسبه فهرست دیون دولتی
نگاهی به فهرست دیون دولتی قید شده در قرارداد یا فاکتور هر خودرو نشان میدهد که چرا رقم نهایی نرخ دیون دولتی در خودروهای مختلف، متفاوت است.
به طور مثال در یک نمونه فاکتور خودرو اکستریم وی ایکس (بر اساس ابلاغیه دیون 1403)، این ارقام و عبارات ذکر شده است:
حقوق و عوارض گمرکی (که در ردیف بهای خودرو مستتر است)، بیمه شخص ثالث، مالیات بر ارزش افزوده (10 درصد)، عوارض منطقه ویژه اقتصادی، صدور و پست مدارک، مالیات و عوارض شمارهگذاری بر اساس رتبه، گواهی اسقاط، توسعه فروش و خدمات پس از فروش و سایر موارد.

همان طور که در تصویر دیده میشود برای این فهرست و موارد آن به عنوان دیون دولتی و دیگر عوارض یا بهای خدمات، رقمی محاسبه شده که برخی از جزئیات آن در محصولات مختلف ثابت هستند و برخی از آنها با توجه به نوع خودرو و حجم داخلیسازی یا عوارض منطقه ویژه و… منحصر به محصول مورد نظر، محاسبه شده و متغیر هستند.
از طرف دیگر با توجه به اینکه خودروهای مونتاژی در مدیران خودرو با نسبتهای مختلفی از داخلیسازی قطعات مواجه هستند، مبنای محاسباتی ارز تخصیصی و بهای کارخانه برای آنها متفاوت میشود.
به طور مثال در مورد خودروهای پریمیوم مدیران خودرو مثل انواع اکستریم یا تیگو 8 پرومکس، حجم داخلیسازی در این خودروها کم است و به دلایل مختلف امکان تامین قطعه در داخل برای آنها وجود ندارد و شرکت مدیران خودرو به منظور تعهد به حفظ کیفیت و اصالت خودرو برای مشتری، هزینه بیشتری برای ساخت آن متحمل میشود.

نسبت دیون دولتی به قیمت نهایی خودرو
محاسبات نشان میدهد که در حال حاضر و در مورد خاص مثل اکستریم وی ایکس نزدیک به 20 درصد قیمت نهایی برای مصرف کننده را دیون دولتی و بهای خدمات و عوارض دیگر شامل میشود که حتی یک ریال آن به جیب خودروساز واریز نمیشود و به هیچ وجه امکان کاهش یا تخفیف در دیون دولتی هم وجود ندارد.
به عبارت دقیق چیزی بین یک پنجم تا یک ششم قیمت نهایی خودرو به حساب خزانه دولت اختصاص مییابد که افزایش هر یک از آیتمهای دیون دولتی در نرخ جدید به معنی گرانتر شدن خودرو برای مشتری است.
در این متن تلاش کردیم اطلاعات جامعی درباره دیون دولتی در حوزه خرید خودرو از نوع مونتاژی به مخاطبان گرامی 777 ارائه کنیم اما این موضوع به ظاهر ساده و کوچک ابعاد بسیار وسیعتری دارد که باید درباره هر یک به تشریح اطلاعات بیشتری فراهم شود و در اختیار مخاطبان قرار گیرد.
برای دریافت اطلاعات تکمیلی درباره نرخ رسمی دیون دولتی مدیران خودرو به مطلب لینک شده مراجعه کنید.